Controleren en toetsen van Uithoflijn, ERTMS en ICNG door superspecialist Certificering

Titia Los - Lead Assessor van de vakgroep Certificering – is verantwoordelijk voor het controleren en toetsen van treinen, infrastructuur of spoorsystemen zoals beveiligingssystemen tegen de eisen vanuit Europa en Nederland. In dit artikel vertelt ze wat haar werk precies inhoudt aan de hand van drie concrete praktijkvoorbeelden.

Titia Los - Lead Assessor van de vakgroep Certificering

Van veiligheidsmanagementsysteem naar Lead Assessor Certificering
Met ruim 30 jaar werkervaring heeft Titia haar sporen in de branche ruimschoots verdiend. In 1986 is zij bij NS begonnen waar zij zich gespecialiseerd heeft in beveiligingssystemen. Om vervolgens haar carrière voort te zetten in het onderhoud van elektronicasystemen. Door haar jarenlange ervaring in spoorwegveiligheid en veiligheidsmanagementsystemen, kun je bij Titia terecht met al je vragen over het op een veilige manier inrichten van processen. In 2007 is Titia bij DEKRA Rail begonnen. DEKRA Rail is een onafhankelijke partij in het controleren en toetsen tegen de Europese en Nationale regelgeving. Titia heeft haar technische kennis en haar kennis over wet- en regelgeving gecombineerd en ingezet bij de vakgroep Certificering.

NoBo, AsBo, ISA en DeBo
Titia en haar collega’s van de vakgroep beschikken over de accreditaties voor het verrichten van alle activiteiten als Notified Body (NoBo), Assessment Body (AsBo), Independant Safety Asessor (ISA) en Designated Body (DeBo). Titia: “We toetsen als afdeling Certificering de technische inhoudelijke keuringen altijd aan de hand van toetsingskaders. Dat kunnen Europese toetsingskaders zijn en dan noem je het NoBo. Wanneer we toetsen aan de hand van nationale regelgeving dan noem je het DeBo. In feite is het werk niet anders, alleen het toetsingskader verschilt. Daarnaast toetsen we de veiligheid aan de hand van de CSM-REA (Common Safet Methode – Risk Analysis and Evaluation) en dit noemen we AsBo. En wanneer we tegen de zogenaamde Cenelc normen de EN50126 range dan heet het ISA. We werken binnen de vakgroep altijd in teamverband omdat we het vier-ogen principe hanteren. Ik doe mijn werk dus nooit alleen.”

Specifieke railkennis gecombineerd met persoonlijke vaardigheden
Het profiel van Titia is schaars binnen de spoorbranche. Er zijn maar weinig railprofessional die zoveel kennis hebben van de markt en daarnaast op de hoogte zijn en blijven van de veranderende wet- en regelgeving en de gevolgen die dit met zich meebrengt.

Titia: “Om dit werk te doen moet je van vele markten thuis zijn. Je moet weten hoe het hele vervoers- en veiligheidssysteem in elkaar zit en dat is pittige materie. Toen ik bij NS begon, kreeg ik een drie maanden durende bedrijfsopleiding waarin alle processen binnen het spoor behandeld werden. Een waardevolle training waar ik vandaag de dag nog steeds profijt van heb. Omdat deze training al heel lang niet meer wordt gegeven zijn er nu nog maar weinig mensen die over deze grote hoeveelheid algemene kennis beschikken. Naast het hebben van vakinhoudelijke kennis is vooral ook mijn kritische persoonlijkheid een groot voordeel. Mijn werk is analytisch van aard en ik moet continu scherp zijn op de aanwezigheid van risico’s.”

Wat betekent dit in de praktijk?
Aan de hand van drie concrete praktijkvoorbeelden, geven we inzicht in wat de werkzaamheden van Titia precies inhouden.

Uithoflijn (ISA)
Sinds 2013 is DEKRA Rail betrokken bij het ontwerp en de realisatie van de Uithoflijn in Utrecht, die inmiddels bijna wordt opgeleverd. Titia en haar collega’s hebben het ontwerp getoetst als ISA (Independent Safety Assessor). Titia: “We hebben getoetst tegen EN-standaarden. Deze normen worden uitgegeven door de normalisatie-instituten in Europa en zijn standaarden die voorschrijven hoe je de veiligheid van een systeem borgt. Hoe gaat de organisatie om met veiligheidsaspecten? Welke risico’s zijn er? En hoe kun je deze op de juiste wijze beheersen?” Naast het uitvoeren van een jaarlijkse audit om te bepalen waar de organisatie staat, analyseren we de bewijsvoering die de organisatie zelf aanlevert. Deze moet aantonen dat het product op een veilige wijze wordt ontwikkeld. In een document - de zogenaamde safety case - staat omschreven hoe de veiligheid op een juiste manier is geïmplementeerd in het systeem. Titia: “Voor de Uithoflijn hebben wij onlangs de safety case beoordeeld. Bovendien checken we of de onderliggende veiligheidsanalyses valide zijn. Klopt datgene wat erin staat? Zijn ze niks vergeten? Hebben ze het op een goede manier gedaan? En hebben ze dat met de juiste mensen gedaan?”

ERTMS (AsBo)
Een ander voorbeeld is de betrokkenheid van DEKRA Rail bij het European Rail Traffic Management System (ERTMS). Het huidige systeem voor beveiliging van het spoor, namelijk ATB, functioneert goed, maar veroudert en komt uit een tijd dat er minder treinen reden dan nu. ATB moet in de komende decennia vervangen worden door ERTMS: dé internationale standaard voor treinbeveiliging binnen Europa. Voor de uitrol binnen Nederland heeft ProRail specificaties opgesteld en gekeken of alle veiligheidsaspecten in voldoende mate geborgd zijn. Aan DEKRA Rail is gevraagd om als AsBo daar een oordeel over te geven. Titia: “Met een team van vier mensen kijken we of de veiligheidsanalyses die aangeleverd worden qua inhoud voldoen. Maar ook of deze door de juiste mensen zijn opgesteld en of daadwerkelijk aan alles gedacht is. Ook checken wij of alle documentatie definitief is. Is het een geautoriseerd document wat ons aangeboden wordt of is het een concept?”

ICNG (DeBo) en AsBo
Ook speelt DEKRA Rail een belangrijke rol bij de toelating van de nieuwe intercitytreinen van NS: de Intercity Nieuwe Generatie (ICNG). DEKRA Rail is zowel de DeBo als AsBo partij en dat betekent dat wij toetsen op de nationale regelgeving en op veiligheid in zijn algemeen. NS heeft een gecertificeerde trein gekocht en de leverancier moet aantonen dat zijn trein voldoet aan alle eisen van de Europese regelgeving, maar ook aan de nationale regelgeving en checken op veiligheid. Bij deze laatste twee komen wij in beeld. Titia: “Al in 2016 heeft DEKRA Rail deze opdracht gekregen. Voor AsBo hebben we al het nodige gedaan en de DeBo werkzaamheden zijn in 2019 van start gegaan. Dit houdt in dat we toetsen of het ontwerp voldoet aan de gestelde eisen uit de Regeling Indienststelling spoorvoertuigen (RIS). Daarvoor ontvangen we de nodige tekeningen, berekeningen en documenten van de leverancier.”

“Om dit werk te doen moet je van vele markten thuis zijn. Je moet weten hoe het hele vervoers- en veiligheidssysteem in elkaar zit, kennis hebben van de wet- en regelgeving en daarnaast kritisch zijn en analytisch onderlegd.”

Groot verantwoordelijkheidsgevoel
Wat Titia vooral leuk vindt aan haar werk, is dat de werkzaamheden een grote maatschappelijke impact hebben. Titia: “Wanneer wij een certificaat afgeven en een trein daadwerkelijk gaat rijden, ben ik best wel heel trots. Het geeft voldoening dat ik daar dan een bijdrage aan heb geleverd en het product grootschalig in gebruik wordt genomen.” Tegelijkertijd kan het grote verantwoordelijkheidsgevoel ook moeilijk zijn. Titia: “Wanneer ik een handtekening onder een rapport zet, dan moet het ook echt veilig zijn. Als ik er geen goed gevoel bij heb, dan zet ik die handtekening ook echt niet. De impact is enorm als er achteraf iets niet blijkt te kloppen. Honderd procent garantie geven kan ik natuurlijk nooit.”

Langlopende trajecten en strakke deadlines
Wat het werk uitdagend maakt, is dat het vaak langlopende trajecten zijn die enkele jaren in beslag nemen. Vooral wanneer het om nieuwe infra of treinen gaat. Het certificeren of toetsen gebeurt vaak pas in een van de laatste fases. Dat betekent dat wanneer een project uitloopt, onze werkzaamheden onder druk komen te staan. Titia: “Projecten lopen eigenlijk altijd uit maar de einddatum verschuift niet. Omdat wij de laatste schakel zijn in het proces wordt het ons niet makkelijk gemaakt. De tijd die wij krijgen om de informatie te verwerken wordt vaak korter dan vooraf afgesproken. En dat maakt het soms best lastig. We gaan daar pragmatisch mee om. We zijn flexibel en kijken altijd naar de mogelijkheden om de deadline toch te halen. ”

Wil jij meer weten over onze dienstverlening? Of heb je specifieke vragen voor Titia. Neem dan met ons op.

Juli 2019

Pagina delen